Lev Nikolayeviç Tolstoy (1828-1910): Anna Karenina, Savaş ve Barış, Kreutzer Sonat ve Diriliş'in büyük yazarı, yaşamının son otuz yılında kendini insan, aile, din, devlet, toplum, özgürlük, boyun eğme, başkaldırma, sanat ve estetik konularında kuramsal çalışmalara verdi. Bu dönemde yazdığı öykülerde yıllarca üzerinde düşündüğü insanlık sorunlarını edebi bir kurgu içinde ele aldı. Tolstoy, insan sevgisi ve inanç konularını ustalığının bütün inceliğiyle işlerken, İnsan Neyle Yaşar? ile gerçek hayatı yansıtan tabloların içinde yeni bir ahlak anlayışını ortaya koydu. Yayınevi: İş Bankası Kültür Yayınları Basım: XXIV. Basım Yıl: 2012 Çeviren: Koray Karasulu

Bu kitab - İstiqlalın Səsi - sadəcə bir tarixi əsər deyil. Bu, yaddaşın səsi, millətin nəfəsi, bir insanın iradəsi ilə başlayan, bir xalqın azadlığına çevrilən böyük bir yürüşün hekayəsidir. Yazarkən düşünürdüm - Məmməd Əmin Rəsulzadə kim idi? Sadəcə bir siyasətçi, bir publisist, yoxsa ruhunu bu torpağa, bu xalqa vermiş bir aşıq? Onun keçdiyi yolları, çəkdiyi əziyyətləri, gecələr boyu yazdığı məqalələri, sürgün illərini, amma bütün bunlara rəğmən dönməyən qətiyyətini düşündükcə, bu insanın nə qədər böyük olduğunu bir daha anladım. Bu əsərdə mən onun həyatını tarix kitablarından deyil, qəlbinin dərinliklərindən danışmağa çalışdım. Onun gənclik çağlarından tutmuş, Cümhuriyyəti qurduğu günlərə, ordan da sürgün yollarında belə istiqlal sevgisini içində yaşatdığı anlara qədər izlədim. Elə bildim ki, onunla birgə Bakının küçələrində yürüdüm, Gəncədə tribunadan çıxış etdim, Tiflisdə, İstanbuldakı sürgün otaqlarında onunla oturdum. Əgər bu kitabı oxuyarkən sanki o dövrə düşdünüzsə, Rəsulzadənin səsini eşitdinizsə - demək məqsədimə çatmışam. Çünki bu əsər bir müəllifin deyil, bir xalqın içindən gələn istiqlalın səsidir. Heyz